PRAWO W DZIAŁANIU 64/13

Katarzyna Kamińska

Dylematy wokół pieczy współdzielonej w polskim prawie rodzinnym

Prawo w Działaniu 2025, tom 64

https://doi.org/10.32041/pwd.6411

Streszczenie

Przedmiotem rozważań w niniejszej pracy jest piecza współdzielona rozumiana jako sposób uregulowania wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej po rozwodzie lub rozstaniu rodziców, w którym oboje rodzice spędzają równą lub porównywalną ilość czasu z dziećmi. Ten rodzaj pieczy cieszy się obecnie największą popularnością w krajach Europy Północnej, Belgii, Francji, Hiszpanii i Słowenii. W Polsce natomiast rodziny realizujące pieczę współdzieloną stanowią rzadkość. Może to wynikać z różnych czynników, w tym socjalnych, kulturowych i prawnych. Piecza współdzielona nie została jak dotąd uregulowana w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Poruszone zagadnienie jest niezwykle ważne z praktycznego punktu widzenia oraz aktualne, z uwagi na trwające zaawansowane prace Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Rodzinnego nad wprowadzeniem unormowań w tym zakresie. W niniejszej pracy omówiono dylematy towarzyszące dyskusji o pieczy współdzielonej w polskiej nauce prawa rodzinnego z odwołaniem się do doświadczeń amerykańskich – przynajmniej z dwóch powodów. Po pierwsze dlatego, że Stany Zjednoczone uznawane są za kolebkę pieczy współdzielonej, a po drugie z uwagi na to, że polski ustawodawca inspiruje się amerykańskim prawem rodzinnym.

Bibliografia

1. Augustijn L., Claessens E., Miettinen A., Hakovirta M., Mortelmans D., Riser Q.H., Steinbach A., Joint physical custody and mother’s life satisfaction in Belgium, Finland, and Germany, Journal of Family Studies 2025, Vol. 31, Issue 3, available at: https://doi.org/10.1080/13229400.2025.2451192.
2. Augustijn L., Joint physical custody, parent-child relationships, and children’s psychosomatic problems, Journal of Public Health: From Theory to Practice 2023, No. 31.
3. Cancian M., Meyer D.R., Brown P.R., Cook S.T., Who gets custody now? Dramatic changes in children’s living arrangements after divorce, Demography 2014, Vol. 51, No. 4.
4. Domański M., Orzekanie o pieczy naprzemiennej w wyrokach rozwodowych [Adjudicating alternating custody in judgments of divorce], Prawo w Działaniu [Law in Action] 2016, Vol. 25.
5. Fransson E., Låftman S.B., Östberg V., Hjern A., Bergström M., The living conditions of children with shared residence – the Swedish example, Child Indicators Research 2018, 11, No. 3, available at: https://doi.org/10.1007/s12187-017-9443-1.
6. Habdas M., The evolution of joint parenting in Poland: The legal perspective on lessons learned and still to be learned, International Journal of Law, Policy and The Family 2019, Vol. 33, Issue 3, available at: https://doi.org/10.1093/lawfam/ebz010.
7. Hakovirta M., Meyer D.R., Salin M., Lindroos E., Haapanen M., Joint physical custody of children in Europe: A growing phenomenon, Demographic Research 2023, Vol. 49, No. 18, available at: https://doi.org/10.4054/DemRes.2023.49.18.
8. Ignaczewski J., Komentarz do spraw o określenie sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej [Commentary on cases to determine the exercise of parental authority] [in:] Komentarz do spraw rodzinnych [Commentary on family cases], Ignaczewski (ed.), Warszawa 2014.
9. Janik-Skowrońska H., Prawno-społeczne uwarunkowania pieczy współdzielonej (naprzemiennej) w Polsce. Studium prawno-socjologiczne [Legal and social determinants of shared (alternate) custody in Poland. A legal and sociological study], Warszawa 2024.
10. Kamińska K., Komentarz do art. 107 k.r.o. [Commentary on Article 107 of the f.g.c.] [in:] Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz [Family and Guardianship Code. Commentary], M. Załucki (ed.), Warszawa 2023.
11. Kamińska K., Piecza naprzemienna a władza rodzicielska rodziców żyjących w rozłączeniu [Joint physical custody and parental authority after divorce or separation of parents], Warszawa 2022.
12. Reimann M., Rodzina jako wspólna sprawa – opieka współdzielona w perspektywie dzieci [Family as a common matter – joint shared custody in children’s perspective], Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania, praktyka [Abused Child. Theory, Research and Practice] 2023, Vol. 22, No. 1.
13. Słyk J., The legal content of parental authority in Polish family law, Prawo w Działaniu [Law in Action] 2017, Vol. 32.
14. Steinbach A., Augustijn L., Corkadi G., Joint physical custody and adolescent’s life satisfaction in 37 North America and European countries, Family Process 2020, 60, No. 1, available at: https://doi.org/10.1111/famp.12536.
15. Vuri D., Joint custody law and mothers’ labor market outcomes: evidence from the USA, Journal of Population Economics 2018, Vol. 31, No. 4, available at: https://doi.org/10.1007/s00148-017-0680-x.
16. Weiner M.H., Thinking outside the custody box: Moving beyond custody law to achieve shared parenting and shared custody, University of Illinois Law Review 2016, No. 4.

Jak cytować

K. Kamińska, Dilemmas of shared custody in Polish family law, Prawo w Działaniu 2025, t. 64, https://doi.org/10.32041/pwd.6411