PRAWO W DZIAŁANIU 59/7

Magdalena Zubańska, Grzegorz Filipek

Dokumentowanie oględzin miejsca zdarzenia – przesłanki koniecznych zmian

Prawo w Działaniu 2024, tom 59

https://doi.org/10.32041/pwd.5907

Streszczenie

Każde zdarzenie (przestępstwo lub wypadek) prowadzi do powstania śladów na miejscu tegoż zdarzenia. Miejsce zostaje zmienione, a obraz tych zmian ma duży potencjał informacyjny. Oględziny miejsca zdarzenia to czynność, której celem jest ujawnienie, utrwalenie i zabezpieczenie tych informacji, ogólnie rzecz ujmując. Co należy podkreślić, jest to czynność rozbudowana pod wieloma względami i niepowtarzalna. Ergo znaczenie kluczowe ma jej utrwalenie. Dokumentowanie oględzin wymaga formy protokołu. Jest to podstawowy dokument zachowania form procesowych i dokonywania określonych ustaleń. Przebieg oględzin może być także utrwalony za pomocą urządzenia rejestrującego obraz lub dźwięk. Wartość poznawcza obu tych rodzajów dokumentacji jest zdecydowanie odmienna. Dokumentacja techniczna ma większy potencjał poznawczy i z punktu widzenia dalszych czynności jej znaczenie jest kluczowe, szczególnie w przypadku miejsc zdarzeń o skomplikowanym stanie faktycznym, miejsc rozległych, czy też usytuowanych w trudno dostępnym terenie. W opracowaniu autorzy stawiają pytanie, czy podstawowa forma dokumentowania oględzin wpisuje się w realia obecnych czasów. Formy przekazu ewoluują; w rzeczywistości cyfrowej wymiar i rola słowa pisanego są inne. Podjęto rozważania odnośnie koncepcji rozwiązania, które w założeniu umożliwiłoby kompleksowe, by tak rzec, dokumentowanie czynności oględzin miejsca. Uwzględniono przy tym, że chodzi o czynność dowodową, której zarówno realizacja czynności, jak i utrwalanie nie mogą uchybić zasadom procedury karnej.

1. Certyfikat ATEX – co to jest?, https://greenie-world.com/artykul/certyfikat-atex-co-to-jest/.
2. Gruza E., Goc M., Moszczyński J., Kryminalistyka – czyli rzecz o metodach śledczych, Warszawa 2008.
3. Gruza E., Oględziny śledcze miejsca zdarzenia w praktyce procesowej, [w:] Problemy współczesnej kryminalistyki, Warszawa 1996.
4. Grzelak B., Solarz A. [red.], Ślady. Metodyka ujawniania i zabezpieczania śladów oraz pobierania materiału porównawczego, Warszawa 1967.
5. Grzeszyk C., Taktyka wykorzystania wyników ekspertyz kryminalistycznych w postępowaniu karnym ze szczególnym uwzględnieniem ekspertyzy daktyloskopijnej, [w:] Problematyka etyczna w kryminalistyce. Materiały V Sympozjum Metodologii Kryminalistyki i Nauk Pokrewnych, red. J. Widacki, Katowice 1984.
6. Grzywna H., Oględziny miejsca zdarzenia, Słupsk 2015.
7. Gurgul J., Glosa do wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 24 września 2015 r., sygn. II AKa 97/15, Prokuratura i Prawo 2017, nr 1.
8. Gurgul J., O organizacyjnych i psychologicznych problemach oględzin miejsca z perspektywy doświadczeń praktyka, Problemy Kryminalistyki 2010, nr 269.
9. Gurgul J., Osobowe aspekty oględzin szczególnie miejsca i zwłok, [w:] Procesowo-kryminalistyczne czynności dowodowe. Materiały pokonferencyjne. Stan prawny na dzień 1 stycznia 2001 r., red. M. Lisiecki, M. Zajder, Szczytno 2003.
10. Gurgul J., Standardy postępowania dla kierujących oględzinami miejsca zdarzenia. Próba komentarza, 2, Prokuratura i Prawo 2000, nr 11.
11. Hanausek T., Zarys wykładu, Kraków 2001.
12. Hanausek T., Zarys wykładu, Warszawa 2009.
13. Katastrofa górnicza w kopalni Pniówek, https://pl.wikipedia.org/wiki/Katastrofa_g%C3%B3rnicza_w_kopalni_Pni%C3%B3wek#:~:text=Katastrofa%20g%C3%B3rnicza%20w%20KWK%20Pni%C3%B3wek%20%E2%80%93%20seria%20wybuch%C3%B3w,0%3A15%20w%20%C5%9Bcianie%20N-6%2C%201000%20metr%C3%B3w%20pod%20ziemi%C4%85.
14. Katastrofa górnicza w kopalni Zofiówka (2022), https://pl.wikipedia.org/wiki/Katastrofa_g%C3%B3rnicza_w_kopalni_Zofi%C3%B3wka_(2022).
15. Katastrofy górnicze w polskich kopalniach węgla kamiennego, https://www.cire.pl/artykuly/serwis-informacyjny-cire-24/134913-katastrofy-gornicze-w-polskich-kopalniach-wegla-kamiennego.
16. Krasowski K., Nowe technologie w realizacji i technicznej dokumentacji czynności oględzin, [w:] Przestępczość. Dowody. Prawo – Księga pamiątkowa ofiarowana prof. Bronisławowi Młodziejowskiemu, red. J. Moszczyński, D. Sołodov, I. Sołtyszewski, Olsztyn 2016.
17. Kulicki M., Kwiatkowska-Wójcikiewicz V., Stępka L., Wybrane zagadnienia teorii i praktyki śledczo-sądowej, Toruń 2009.
18. Kwiatkowska-Wójcikiewicz V., Oględziny miejsca. Teoria i praktyka, Toruń 2011.
19. Leciak A., Oględziny miejsca zdarzenia, utrwalanie ich przebiegu i wyników w nowym k.p.k. oraz orzecznictwie Sądu Najwyższego, [w:] Nowoczesność oględzin procesowo-kryminalistycznych. Studia i materiały, M. Zajder, M. Goc, Szczytno 1999.
20. Leciak A., Recenzja książki Violetty Kwiatkowskiej-Wójcikiewicz pt. „Oględziny miejsca. Teoria i praktyka”, wydawnictwo TNOiK Dom Organizatora, Toruń 2011, s. 367, Kwartalnik Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury 2012, z. 1(3).
21. Leciak A., Utrwalanie przebiegu i wyników oględzin miejsca zdarzenia, Prokuratura i Prawo 1998, nr 9.
22. Locard E., Dochodzenie przestępstw według metod naukowych, Łódź 1937.
23. Tkacz S., Tobor Z. [red.], Prawo a nowe technologie, Katowice 2019.
24. Witkowska K., Oględziny. Aspekty procesowe i kryminalistyczne, Warszawa 2013.
25. Witkowska K., Procesowe aspekty utrwalania przebiegu i wyników oględzin, Przegląd Sądowy 2011, nr 5.
26. Wojtasik J., Kryminalistyczne przesłanki decyzji o dokonaniu oględzin miejsca, [w:] Jure et facto, red. J. Wójcikiewicz, Kraków 2006.
27. Wójcikiewicz J., Piękno przestępstwa. Prolegomena do estetyki sądowej, Kraków 2020.
28. Wybuch w Nitroerg w Krupskim Młynie – Komenda Wojewódzka Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach, www.gov.pl.
29. Wypadek Cessny 152 w woj. śląskim, https://dlapilota.pl/wiadomosci/polska/wypadek-cessny-152-w-woj-slaskim.
30. Zubańska M., Nowe technologie w kryminalistyce. Aspekty prawne i kryminalistyczne, Olsztyn 2019.

M. Zubańska, G. Filipek, Dokumentowanie oględzin miejsca zdarzenia – przesłanki koniecznych zmian, Prawo w Działaniu 2024, t. 59, https://doi.org/10.32041/pwd.5907